کانون سردفتران و دفتریاران

دوشنبه, 03 ارديبهشت 1397

 

آدرس كانال ما در تلگرام
@notary_ir

صفحه ما در اينستاگرام
notary.ir

صفحه ما در سايت آپارات

دریچه 1 / طرح پیشنهادی برگ استعلام در خصوص؛ ارزش معاملاتی املاک

طرح پیشنهادی برگ استعلام در خصوص؛
ارزش معاملاتی املاک
سید جلیل محمدی[1]
هدف اصلی از تشکیل ادارات ثبت اسناد و املاک و تأسیس دفاتر اسناد رسمی این است که مالکیت مالکین و صاحبان حق، معین و مشخص و محفوظ گردد و اسناد از اعتبار رسمی برخوردار شود. [2]
برای تأمین این منظور قوانین و مقررات و نظامات خاصی تدوین، تصویب و هم‌چنین دستورالعمل و بخشنامه‌های متعددی صادر شده است.
در سال‌های اولیه تشکیل ثبت و تأسیس دفاتر اسناد رسمی، معاملات و معاهدات مردم بدون مراجعه به این اداره و آن اداره یا سازمان و اخذ و ارائه گواهی‌نامه‌ها و پاسخ استعلام‌های گوناگون به سهولت و بدون تشریفات پر‌هزینه و پر‌زحمت انجام می‌شد. از همین رو، ادارات ثبت و دفاتر اسناد رسمی مورد اعتماد مردم قرار گرفته و افراد نیز از لحاظ اطمینانی که به حسن اجرای قوانین و مقررات و اعتبار اسناد رسمی دارند مال و اموال و دارایی خود را به موجب اسناد رسمی مورد معامله قرار می‌دهند.
با این که دفترخانه‌ها وابسته به قوه‌قضائیه هستند و وظایف و تکالیف آنها در قوانین ثبت و دفاتر اسناد رسمی تعیین شده و در قانون هم تصریح گردیده که سران دفاتر اسناد رسمی باید از مقررات و نظامات وزارت دادگستری (قوه‌قضائیه) پیروی نمایند معذلک در طول تاریخ تأسیس و فعالیت دفاتر، هر یک از وزارت‌خانه‌ها و سازمان‌ها و مؤسسات به طور مستقیم یا غیرمستقیم قسمتی از وظایف اداری و سازمانی خود را بر این صنف، به صورت قانونی یا فراقانونی، تحمیل کرده‌اند. مانند؛ اخذ مفاصاحساب‌های مختلف دولتی و غیردولتی اعم از وصول مالیات‌های دارایی، عوارض شهرداری، حقوق بیمه‌ای کارفرمایان و کارگاه‌ها و کارخانه‌ها، حقوق گمرکی خودرو و کالاها، اخذ جرایم راهنمایی و رانندگی و...
در نتیجه گاهی دفاتر چنان گرفتار شده‌اند که از انجام وظیفه اصلی و اساسی خود که همانا استوار کردن اسناد و معاملات و تعهدات بوده بازمانده و در سال‌های اخیر هم بیش از پیش گرفتار آمده‌اند.
از طرفی وجود مقررات دست و پاگیر و پیچیده و هزینه‌های گوناگون و اتلاف وقت و معطلی متقاضیان در ادارات و مؤسسات سبب شده که به جای اقبال عموم آحاد جامعه به ثبت اسناد و املاک و تنظیم و ثبت اسناد معاملات و تعهدات خود در دفاتر اسناد رسمی، به نوشتن اسناد و قراردادهای عادی و غیررسمی متمسک شده و در اثر آن روز به روز اختلافات ملکی و دعاوی نسبت به اسناد عادی در بین مردم و محاکم دادگستری افزایش یافته است و در نتیجه مقصود اصلی از تشکیل و تأسیس ادارات ثبت املاک و دفاتر اسناد رسمی، به شرحی که یادآوری شد، تأمین و تحصیل نشده است؟
در سال 1385 قانون «تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی» برای رفع پاره‌ای از این مشکلات به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید.
برابر ماده یک این قانون، دفاتر اسناد رسمی موظفند با رعایت بندهای قانون مزبور پس از دریافت دلایل مالکیت و پاسخ استعلام از اداره ثبت محل وقوع ملک به منظور تطبیق سند با دفتر املاک و اعلام وضعیت ثبتی حسب مورد و عدم بازداشت، نسبت به تنظیم و ثبت سند رسمی انتقال عین املاک اقدام نمایند:
الف ـ گواهی پایان ساختمان یا عدم خلاف موضوع تبصره 8 ماده 100 اصلاحی قانون شهرداری در مورد املاک مشمول قانون مذکور.
ب ـ اعلام نظر وزارت جهاد‌کشاورزی درباره املاک واقع در خارج از محدوده قانونی شهرها.
ج ـ مطالبه مفاصاحساب مالیاتی از انتقال‌دهنده و قید شماره آن در سند تنظیمی، مگر این که انتقال‌گیرنده ضمن سند تنظیمی متعهد پرداخت بدهی احتمالی گردد که در این صورت، متعاملین نسبت به پرداخت آن مسؤولیت تضامنی خواهند داشت.
با این که مادتین 7 و 10 آیین‌نامه اجرایی قانون مرقوم[3] ادارات و سازمان‌های ذکر شده در بندهای ذیل ماده یک قانون از جمله امور اقتصادی و دارایی را مکلف کرده پاسخ استعلام دفترخانه اسناد رسمی را حداکثر ظرف 20 روز از تاریخ وصول استعلام یا تقاضا به طور صریح و بدون قید و شرط اعلام نمایند و یا این که نظر مخالف خود را روشن و منجز و با ذکر علت و مستند به دلایل قانونی اعلام نمایند. لیکن با ابلاغ این قانون و آیین‌نامه اجرایی آن، برخی از واحدهای مالیاتی کماکان مانند رویه قبل عمل می‌کنند. به عنوان مثال، یکی از همکاران نقل می‌کرد: پیرمردی که در همسایگی ماست به دفتر مراجعه و اظهار داشت می‌خواهم تا زنده هستم تنها دارایی‌ام که یک آپارتمان 70 متری است به فرزندانم صلح کنم، چند روزی است به واحد مالیاتی ... مراجعه و درخواست گواهی مالیاتی و تعیین ارزش منطقه‌بندی کرده‌ام. مسؤول مربوطه، برگه چاپی مفصل زیر را به دستم داد که آن را تکمیل و همراه مدارک زیادی به آن اداره تحویل نمایم.

 

شماره:
تاریخ:

 

درخواست صدور گواهی موضوع ماده 187 قانون مالیات‌های مستقیم
مصوب اسفند ماه 1366 با آخرین اصلاحات مصوبه 27/11/1380
از: دفتر اسناد رسمی شماره ............................ تهران
به: حوزه مالیاتی شماره ................................... اداره کل
چون ...................................................... قصد تنظیم سند ............................................................... نسبت به
............................ دانگ موضوع پلاک ثبتی شماره ................ فرعی از ............. اصلی واقع در بخش .........
را با .............................. دارد، لذا خواهشمند است نسبت به صدور گواهی موضوع ماده 187 قانون مالیات‌های مستقیم اقدام نمائید.
سردفتر اسناد رسمی ......... تهران
توجه:
برای مراجعه به واحد مالیاتی، لازم است اظهارنامه پشت این برگ را تکمیل نموده و مدارک را همراه داشته باشید:
1 ـ اصل سند مالکیت
2 ـ بنچاق
3 ـ شناسنامه
4 ـ گواهی پایان ساختمان یا عدم خلاف
5 ـ فتوکپی صورتمجلس تفکیکی (در مورد املاک تفکیک شده)
6 ـ جواز ساختمان در مورد املاک نوساز
7 ـ اسناد جاری (در صورت وجود)
8 ـ اصل و فتوکپی گواهی اراضی بایر (در مورد املاک نوسازی که روی زمین بایر بنا شده)
در تاریخ     /       /     به شماره ........... ثبت دفتر واحد مالیاتی .................... گردید و مدارک اخذ شد
 
 
رسید مدارک
در تاریخ     /     /     به شماره ............... ثبت دفتر واحد مالیاتی ....................... گردید و مدارک اخذ شد

مؤدی محترم چون امور مربوط به صدور گواهی انجام معاملات با احترام و استناد به اظهارات شما صورت می‌گیرد لذا در صورت کامل بودن مدارک و اطلاعات موضوع این فرم، صدور گواهی در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام خواهد شد
 

مشخصات
مالک یا مالکین (فروشنده)
نام و
نام خانوادگی
1 ـ
2 ـ
3 ـ
نام پدر
شماره شناسنامه
محل صدور
تاریخ تولد
میزان مالکیت
محل سکونت
(به صورت کامل همراه با کدپستی و تلفن)
مشخصات
خریدار
1 ـ
2 ـ
3 ـ
 
 
 
 
 
 
مشخصات
مالک
پلاک ثبتی               فرعی از              اصلی بخش           مساحت عرصه               مساحت اعیانی            تعداد طبقات
نشانی مالک
شهر                    خیابان                                     کوچه                            پلاک شهرداری                                  تلفن
نوع ملک
£ خانه                         £ آپارتمان                  £ مغازه                       £ دفترکار            £ سایر                    نام برده شود
نوع ساختمان
£ بتون آرمه                  £ اسکلت فلزی           £ پایه فلزی یا بتونی    £ آجر و تیرآهن   £ سایر
نوع نما
£ سنگ                        £ سرامیک                  £ آجر                         £ سیمان            £ سایر
تجهیزات
£ حرارت مرکزی (شوفاژ سانترال)                      £تهویه مطبوع             £ آسانسور         £ گاز شهری             £ سایر
وضعیت کاربردی
£ مسکونی مالک           £اجاری برای سکونت £ قسمتی مسکونی و قسمتی مالک          £محل کسب و کار     £ سایر
نوع اجاره
£ رسمی                       £ عادی                      £ رهن                        £ مبلغ رهن                         مبلغ اجاره ماهانه
 
نام و نام خانوادگی انتقال دهنده:                                                                                                             امضاء
 

نامبرده ادامه داد: اصل سند مالکیت، بنچاق، شناسنامه از جمله مدارکی است که در اختیار دارم ولی از صورت‌مجلس تفکیکی، جواز ساخت، گواهی پایان کار و... هیچ اطلاعی ندارم و تا آنجایی که می‌دانم من خریدار دست سوم هستم که حدود سی و پنج سال پیش این آپارتمان را خریدم، نه از ساخت و ساز آن خبر دارم و نه در تفکیک آن دخالت داشتم، به طوری که پرس و جو کردم این آپارتمان یکی از ده‌ها قطعه‌ای است که حدود چهل سال پیش تفکیک آن انجام شده است. به علاوه در سند مالکیتی که در دست دارم، هیچ اشاره‌ای به این موارد نشده است. تصدیق می‌فرمایید تهیه این مدارک با گذشت مدت مدیدی، از ادارات مختلف کاری است بس دشوار و پرهزینه و وقت‌گیر. و در عین حال، اگر من باید مالیات پرداخت کنم، محل، متراژ، نوع ساختمان بنده معلوم است و ...
نتیجه و پیشنهاد:با عنایت به مطالب یاد شده و این که ارزش معاملاتی املاک برابر ماده 64 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب سال 1366 توسط هیئتی که نماینده وزارت امور اقتصادی و دارایی هم عضویت دارد تهیه و به صورت مجموعه‌ای از طرف معاونت فنی و حقوقی و دفتر خدمات مالیاتی تنظیم و چاپ می‌شود و در این مجموعه ارزش منطقه‌ای املاک (اراضی و ساختمان‌های مسکونی، تجاری، اداری، خدماتی، صنعتی و غیره) مناطق 22 گانه شهر تهران و حومه با شرح کامل محل وقوع و موقعیت جغرافیایی آن از جمله بر میدان، خیابان، داخل کوچه و اصطلاحاً پشت یا عمق جبهه به طور دقیق درج شده و بر روی نقشه مناطق شهری مشخص گردیده است. به علاوه ارزش معاملاتی (اعیانی) مانند نوع ساختمان، مصالح، تأسیسات و تجهیزات به کار رفته در آن تعیین شده است؛ بنابراین با ارائه سند مالکیت ملک از طرف مالک به واحد مالیاتی و در صورت لزوم معاینه محل به وسیله کارشناس یا ممیز مالیاتی اداره دارایی صدور گواهی لازم یا پاسخ استعلام دفترخانه مطابق نمونه زیر، در ظرف مدت ضرب‌الاجل تعیین شده برابر قسمت آخر بند «ج» قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی و مادتین 7 و 10 آیین‌نامه اجرایی قانون یادشده میسر و عملی خواهد بود. ان‌شاءا...
 
نمونه پیشنهادی استعلام ارزش معاملاتی املاک
بسمه‌تعالی

 

 

سازمان محترم امور مالیاتی ....

با تقدیم سلام

خواهشمند است دستور فرمایید: در اجرای ماده 10 آیین‌نامه قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی مصوب 26/12/1386 ارزش معاملاتی ششدانگ پلاک ثبتی .................. را به این دفترخانه اعلام نمایند.

سردفتر اسناد رسمی شماره....

 



[1]. دادستان بازنشسته سازمان ثبت اسناد و املاک کشور.
[2]. ماده یک ق.ث. مصوب سال 1302 هـ. ش.
[3] . ماده 7 آیین‌نامه اجرایی ق.ت.ت.ا. : «ادارات و سازمان‌های مذکور در بندهای ذیل ماده (یک) قانون تسهیل تنظیم اسناد در دفاتر اسناد رسمی مکلفند هنگام تقاضای ذی‌نفع و یا ارایه استعلام دفتر اسناد رسمی، گواهی وصول تقاضا یا استعلام، حاوی پلاک ثبتی ملک مورد استعلام را به مراجعه‌کننده تسلیم و یا برای دفتر اسناد رسمی ذی‌ربط ارسال و حداکثر ظرف 20 روز از تاریخ صدور گواهی وصول تقاضا و یا استعلام، پاسخ آن را اعلام نمایند. نظر مخالف مراجع مذکور باید روشن و با ذکر علت و مستند به دلایل قانونی و اعلام نظر موافق نیز باید صریح و بدون قید و شرط باشد. در غیر این صورت یا در صورت عدم ارایه پاسخ در مهلت مقرر، ثبت سند با تصریح موضوع در سند تنظیمی بلامانع خواهد بود.
تبصره ـدر صورتی که مراجعه‌کننده مدعی عدم صدور پاسخ لازم ادارات مربوط در ظرف مدت مقرر باشد، دفتر اسناد رسمی موضوع را از اداره ذی‌ربط استعلام خواهد نمود.
ماده 10 ق.ت.ت.ا. :  اداره امور مالیاتی محل مکلف است در اجرای تبصره (یک) ماده (123) اصلاحی قانون ثبت موضوع ماده (10) قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت‌ـ مصوب 1384 ـ ارزش معاملاتی ملک مورد معامله را به دفتر اسناد رسمی استعلام کننده اعلام نماید».